เล่าขานตำนานไทย-จีนโพ้นทะเลในภ...


เล่าขานตำนานไทย-จีนโพ้นทะเลในภูเก็ต


กับชาวบาบ๋า-เพอรานากัน ชาวจีนโพ้นทะเล  

ภูเก็ต  ไข่มุกอันดา มัน สวรรค์เมืองใต้หาดทรายสีทอง สองวีรสตรี บารมีหลวงพ่อแช่ม”   

...ภูเก็ตในสิ่งที่ผมประทับใจ ภูเก็ตเป็นเมืองที่มีประวัติอันยาวนาน ไม่ว่าจะเป็นสังคมความเป็นอยู่หลากหลายเชื้อชาติ เศษฐกิจที่เป็นหนึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวระดับนานาชาติผู้คนโอบอ้อมอารีช่วยเหลือซึ่งกันและกัน เหตุผลนี้จึงทำให้ภูเก็ตมีเศษฐกิจและสังคมที่เข็มแข็งเป็นเมื่องที่ต่างชาติหลงใหลว่าสักครั้งหนึ่งจะต้องมาเยื่นภูเก็ตให้ได้

.. จังหวัดภูเก็ตเป็นเกาะตั้งอยู่ทางภาคใต้ชายฝั่งทะเลตะวันตกของประเทศไทย  ในบริเวณทะเลอันดามันอยู่ห่างจากกรุงเทพฯ 867 กิโลเมตรใช้เวลาเดินทางจากกรุงเทพฯ ประมาณ 12 ชั่วโมงโดยรถยนต์ และใช้เวลาประมาณ 1 ชั่วโมง 5 นาที  โดยเครื่องบิน 

ภูเก็ตเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย มีเกาะบริวาร 37 เกาะ.....

ภูเก็ต เป็นดินแดนที่มีความสำคัญในประวัติศาสตร์มาตั้งแต่อดีดในฐานะเมืองการค้าดีบุก ในภูเก็ตอุดมไปด้วยแร่ดีบุก  ด้วยสาเหตุดังกล่าวภูเก็ตจึงเป็นถิ่นที่อยู่อาศัยและตั้งถิ่นฐานเพียงระยะหนึ่งของบุคลหลายเชื้อชาติหลายภาษา จะเห็นได้จากเจ้าเมืองที่เข้ามาปกครองภูเก็ตมีทั้งฝรั่ง  จีน  แขก  ทุกเชื้อชาติที่เข้ามาอยู่ในภูเก็ตหลายยุคหลายสมัยจนทำให้วัฒนธรรมภูเก็ตเป็นวัฒนธรรมที่ผสมผสานในหลายๆ รูปแบบ ตั้งแต่อดีดจนถึงปัจจุบัน

และกลุ่มสังคมโบราณที่น่าประทับใจคือ..บาบ๋าและยอนย้า (เพอรานากัน) พี่น้องที่ประเทศจีนและประชาชนเชื้อสายจีนทั่วโลกหรือในประเทศไทยเองก็ต้องภูมิใจเช่นเดียวกับผมเพราะพวกเขามีเชื้อสายที่ดีเปรียบเสมือน เมล็ตถั่วพันธุ์ดี ที่เจริญงอกงามที่ใหนก็ทำให้ที่นั้นเจริญรุ่งเรือง และร่ำรวย ( น้ำใจ) ที่หายากในปัจจุบันนี้ถ้าท่านได้มาสัมผัสพวกเขาที่ภูเก็ตคุณจะได้รับการต้อนรับที่วิเศษสุด จากพวกเขาเลยทีเดียว

....บาบ๋า เพอรานากัน....ชาวภูเก็ตมีเชื้อสายที่มาหลายหลาก ทั้งชาวไทยแท้ท้องถิ่นเดิมเช่น. ชาวพื้นเมืองแถบอำเภอถลาง ชาวไทยที่ผูกพันกับทะเลที่เรียกว่า  ชาวเล หรือ โอรังลาโอด  ชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลาม ชาวไทยที่มีเชื้อสายแขกซิกซ์  ชาวไทยที่มีเชื้อสายฝรั่งปะปน แต่กลุ่มที่มีประชากรมากที่สุด ก็คือชาวไทยที่แต่งงานสืบทายาทกับชาวจีน 

ในอดีดคนจีนฮกเกี่ยนเริ่มเข้ามาอยู่ในมะละกาก่อน เมื่อชายจีนแต่งงานกับหญิงคนท้องถิ่นก็มีลูกเป็นลูกครึ่งจีน-มาเลย์ ถ้าเป็นลูกชายเรียก*บาบ๋า*ลูกสาวว่า * ยองยา* พูดภาษาแพทรอยคือภาษามาเลย์และจีนฮกเกี้ยน  และภาษาใต้ควบคู่กันไป  สันนิษฐานว่าบ้าบ๋าเป็นภาษาอินเดียซึ่งเข้ามาค้าขายที่มะละกา พวกผู้หญิงจะเรียกสามีว่า บาบา ส่วนยองยา เป็นภาษาโปรตุเกส แปลว่า ย่าหรือยาย  ต่อมาคนจีนอพยพมาอยู่แถบคาบสมุรมมาลายูตามเมืองท่าต่าง ๆ เช่น.สิงคโปร์ ปีนังมากขึ้น ก็เรียกพวกลูกครึ่งพ่อจีนนอกแม่คนพื้นถิ่นว่า *บ้าบ๋า* และ *ยองยา* ตามเดิมแต่ที่ภูเก็ตจะเรียกลูกครึ่งจีนที่เกิดในเมืองไทยทั้งชายและหญิงรวม ๆ กันว่า * บ้าบ๋า*    ที่ภูเก็ตนิยมเรียกว่า “ชาวบาบ๋า”(Baba) ถ้าเป็นหญิงเรียก”ยอนย้า”(Nyonya) ในประเทศสิงคโปร์  มาเลเซีย  นิยมใช้  เพอรานากัน   ในการเรียกกลุ่มชน ต่างในจังหวัดภูเก็ตที่นิยมคำว่า  บาบ๋า .. หมายถึงกลุ่มชนและเรียกทั้งชายและหญิงว่า  บาบ๋า....   บาบ๋า เพอรานากัน    ประมาณ 70- 80 % ในภูเก็ตมีรากเหง้าเป็นเชื้อสายมาจากชาวจีนโพนทะเล และเป็นชาวจีนฮกเกี้ยน ทางตอนใต้ของประเทศจีน    

เนื่องมาจากความแห้งแล้งและภัยธรรมชาติ และสงครามกลางเมืองในประเทศจีนใน(ราวปลายศตวรรษที่ 18 ต้น ศตวรรษที่ 19 ) ชาวยจีนเหล่านี้ส่วนใหญ่เป็นผู้ชายที่ออกมาแสวงโชค ส่วนชาวจีนที่เข้ามาทางภาคใต้ฝั่งตะวันตก เป็นกลุ่มชาวจีนฮกเกี้ยนจากเมือง เอ้หมึง มาตั้งถิ่นฐานบริเวณภูเก็ต  ตรัง  ระนอง   เข้ามาในฐานะกุลีรับจ้างทั่วไป ส่วนใหญ่จะเป็นกุลีเหมือง บ้างก็ประกอบอาชีพประมง และทำเหมืองแร่  

วัฒนธรรมทีมีลักษณะเฉพาะ  หากเข้าไปเที่ยวในตัวเมืองจะเห็นผู้หญิงจีนสูงอายุนุ่งโสล่งปาเต๊ะแบบคนใต้ สวมเสื้อผ้าปาต๊ะแบบชาวใต้ สวมเสื้อผ้าลูกไม้ตัดเข้ารูปคาดเข็มขัดเงิน   นาค   และทองคำ  ส่วนผู้ชายแต่งกายเหมือนคนไทยทั่วไป  แต่ถ้าคนรุ้นใหม่ นอกจากรูปร่างหน้าตาและผิวพรรณที่ขาวผุดฝ่องแบบจีนฮกเกี่ยน ก็แทบไม่มีอะไรแตกต่างจากคนไทย  ภาษาที่ใช้เป็นภาษาปักษ์ใต้ แต่มีลักษณะพิเศษคือ  มีภาษาจีนมาเลย์ และอังกฤษปนอยู่เล็กน้อย
 

   

สำหรับคำลำดับญาติยังคงใช้ภาษาฮกเกี้ยน เช่น เรียกพี่ชายว่า *โก* พี่สาวเรียกว่า *จี้* ลองสังเกตุดูชื้อร้านต่าง ๆ เช่น  จี้โป้ง  โกช้วน  จี้ติ้งฯลฯ  นอกจากนี้ยังมีขนม อาหารฮกเกี้ยนขึ้นชื่อหลายอย่าง เช่น   หุ้นป้าฉ่าง โลบะ ผัดหมี่ฮกเกี้ยน  แกงไก่ใส่กะทิและแกงไก่ใส่มันฝรั่ง หมูเคยเค็ม น้ำพริกกุ้งเสียบ ขนมจีน-ห่อหมก โอวต้าว อู่แช่  ต้มส้ม สิบจ๋วน บะกุดเต๋ ลูกชิ้นปลา  อาหารหวาน เช่น. ขนมเต้าส้อ อ่าวกู้ ต่าเป้า จู่จ่น ตะโก้ย ผังเบี๊ย และอาโป้ง..(จุ๊จุ๊)..เห็นนะน้ำลายสอเชียว  ผมเดินกินสะใจเลยครับมาชิมภูเก็ตนี้และครับ ความอร่อยสุดคำบรรยายครับ...

และอีกหนึ่งที่มีชื่อเสียงไปทั่งโลกและรักษาวัฒนธรรมประเพณี ถีอศิลกินผักหรือชื่องานกินเจเป็นประเพณีที่ยิ่งใหญ่ที่สุดนักท่องเที่ยวนิยมมาร่วมงานกินผักเพื่อชำระล้างร่างกายและจิตใจให้สะอาดรวมไปถึงมาชมขบวนแห่พระรอบเมืองของเหล่าม้าทรงมีขึ้นเป็นประจำทุกปีในวันขึ้น 1-9 ค่ำเดือน 11 ของจีน หรือช่วงเดือน กันยายน-ตุลาคม ของทุกปี   

...ย่านที่อยู่อาศัยเก่าแก่ในภูเก็ต ถนนถลาง ซึงชักนำคหบดีหลายตระกูลมาสร้างบ้านที่มีเอกลักษณ์ของชาวบาบ๋าภูเก็ตเรียกว่า*ช็อบเฮาส์* (หลายท่านเรียกว่า ชิโนโปรตุกีส) ..ซึ่งช็อบเฮาส์เหล่านี้เป็นบ้านที่ลอกแบบมาจากเมืองปีนัง มีลักษณะเด่นคือเป็นบ้านจีน สูงไม่เกินสองชั้น ใช้ระบบกำแพงหนารับน้ำหนักหลังคาทรงสามเหลี่ยมปูด้วยกระเบื้องดินเผาโบราณ บาบ๋าเพอรานากัน จึงเป็นผู้สร้างเมืองภูเก็ตตั้งแต่อดีดจนปัจบันนั่นเอง

ผมขอเชิญชวนให้ท่านมาเดินชมเมืองเก่าเสน่ห์แห่งชิโนโปรตุกีส ซึ่งเป็นเส้นทางประวัติศาสตร์ที่ควรค่าแก่การศึกษายิ่งเพราะจะได้สัมผัสกับสถาปัตยกรรมที่สวยงามวิถีชีวิตผู้คนที่ใจดี ที่สำคัญอาหารอร่อยเลืองชื่อซึ่งมีระยะทาง 4.6 กิโลเมตรโดยมีเส้นทางถึง 6 ช่วง

ช่วงที่1.. ถนนภูเก็ต ถนนรัษฎาและถนนระนองจุดเริมต้นเดินชมเมืองเก่าภูเก็ต. ไหว้พระที่ศาลเจ้าปุ่คจ้อ และศาลเจ้าอุ้ยตุ่ย..แล้วพบกับเสน์ห์ แห่งชิโนโปรตุกีส  

ช่วง.ที่ 2 ถนนกระบี่ และถนนสตูลเป็นถนนที่สวยงามของอาคารถนนกระบี่ พิพิภัณฑ์ไทยหัว โรงเรียนภูเก็ตกุลธิดา คฤหาสน์พระพิทักษ์ชินประชา  

ช่วงที่3....ถนนดีบุค ถนนเยาวราช และตรอกสุนอุทิศ เริ่มจากแยกถนนดีบุคตัดกับถนนสตูลจะพบกับคฤหาสน์ต้นตระกูลตัณฑเวสบ้านหลางอำนาจนรารักษ์แวะไว้พระที่วัดมงคลนิมิตรเลี้ยวซ้ายเข้าถนนเยาวราชสัมผัสตึกเก่าและอาหารยามบ่ายที่แสนอร่อยเหนือคำบรรยายในตรอกสุ่นอุทิศ

ช่วงที่ 4 ...ถนนซอยรมณีย์ นับเป็นถนนสายประวัติศาสตร์เก่าแก่ที่สุดมีรูปแบบเดิมเกาะกลุ่มกันมากที่สุดลักษณะเฉพาะการเปิดช่องทางเดินมีตึกแถวอยู่ 141 คูหาที่ยังคงจำหน่ายสินค้าพื้นเมืองของภูเก็ต

ช่วงที่ 5..... ถนนพังงา ถนนภูเก็ต เริ่มจากมุมถนนพังงาตัดถนนภูเก็ตชมอาคารชาร์เตอร์แบงค์ เลี้ยวขวาเข้าถนนพังงาจะพบตึกเก่าและโรงแรมออนออน ศาลเจ้าแสงธรรม..

ช่วงที่ 6......ถนนเทพกระษัตรีและถนนมนตรีช่วงสุดท้ายในการเดินชมเมือง แวะชมคฤหาสน์ตระกูลหงษ์หยก และอาคารบริษัทอนุภาษภูเก็ตการ จำกัด เดินถึงสี่แยกถนนถลางเลี้ยวซ้ายแวะสักการะพญามังกรทะเล *อ่ายเหล็งอ๋อง* ที่ติกับที่ทำการของการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย เลี้ยวขาวเข้าถนนมนตรีชมตึกเก่าที่ทำการไปรษณีย์ภูเก็ต  ....

นี่เป็นส่วนหนึ่งของชาว บาบ๋า เพอรานากัน..เมล็ดถั่วพันธุ์ดีที่สืบเชื้อสายมาจากประเทศจีนที่มีการปลูกผัง รักษาวัฒนธรรมที่หล่อหลอมคนจีนและคนพื้นเมืองภูเก็ตให้เป็นคนซื่อสัตย์ กตัญญูรักครอบครัวขยันทำงานเกลียดกลัวความยากจนฟันฝ่าเศษฐกิจมามากครั้งจนเป็นเมืองที่เป็นดัชนีหนึ่งด้านอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวและเศษฐกิจที่มั่งคงของประเทศ และเป็นที่รู้จักของชาวต่างชาติทั่วโลก 

ผมจะขอแนะนำ ลูกหลาน บาบ๋า เพอรานากัน ที่ประสพความสำเร็จ และเป็นผู้นำและเป็นความภาคภูมิใจของชาวพี่น้องภูเก็ต  เช่น. คุณสมใจ สุวรรณศุภพนา  มีตำแหน่งนายกเทศมนตรีนครภูเก็ต ปกครองท้องถิ่นดูแลจัดระบบบริหารสาธารณะเพื่อประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่น คลอบคลุมทั้งการดูแลสารทุกข์สุกดิบของประชาชน พัฒนาคุณภาพชีวิต พัฒนาสิ่งแวดล้อมให้น่าอยู่สวยงาม และทันสมัย บำรุงรักษาศิลปวัฒนธรรมประเพณีอันดีงามของท้องถิ่น....

และนพ.โกศลแตงอุทัย  เป็นคุณหมอเฉพาะทางด้านสูตินรีเวช มือหนึ่งของเมืองภูเก็ตเลยที่เดียว อีกตำแหน่งคือ. เป็นประธานสมาคมเพรานากัน ภูเก็ต คือเป็นบาบ๋า (คนเชื้อสายจีน) รุ่นที่ 4 นับจากบรรพบุรุษรุ่นอาก้งที่ได้เดินทางมาจากเมืองจีน มาแต่งงานกับอาม่าซึ่งสายบาบ๋า ทั้งอาป้า และอามะอาศัยอยู่บริเวณย่านถนนเยาวราช ถนนเมืองเก่าของภูเก็ต.....ผศ.ปราณี สกุลพิพัฒน์ อดีดเป็นอาจารย์อยู่ที่มหาวิทยาลัยราชภัฎภูเก็ต ปัจุบันเป็นที่ปรึกษาอยู่หลายบริษัท ฯ .....และคุณณรงค์  หงษ์หยก

ตระกูลหงษ์หยกเป็นตระกูลที่มีชื่อเสียงมากปัจุบันดำรงตำแห่นงประธานกรรมการ บริษัท อนุภาพ
และบุตร   จำกัด .....นี่คือเมล็ดถั่วพันธุ์ดีที่สืบเชื้อสายมาจากประเทศจีน

ภาพและเรื่อง  .โดยภุชงค์ ผาทอง



Post by Admin Post by Webmaster Post And Answer by Member only :: Date 2009-05-09 16:41:34 IP : 58.64.99.197


Copyright © 2010 All Rights Reserved.